Selam! Eğer bu yazıyı okuyorsan, büyük ihtimalle sen de benim gibi “Sadece gardırobumu yeniliyordum ya, ne olabilir ki?” diyerek kart bakiyesine bakmaktan çekinenler kulübündensin. Hoş geldin, yalnız değilsin.
Benim en kötü alışkanlığım ertelemek. Ama en çok da neyi erteliyorum? Mail kutuma ya da SMS’lerime bakmayı… Bankadan gelen bir arama ya da mail görmeyi o kadar istemiyordum ki… Aylarca ertelediğim oluyordu. Ama bu, yaşadığım kabus dolu geceleri uzatmaktan başka bir işe yaramıyordu.
Hep derim, hamleler tükendiğinde masayı devirip taşları yeniden dizin…
Şimdi “borçları ödeme konusunda” sizinle yapacağımız gibi.
Biliyorsun, son zamanlarda kendime ve hayatıma dair radikal adımlar atıyorum. Ama kabul edelim: Stil sahibi olmak harika bir şeyken, o stilin ekstreye yansıyan kısmı bazen tam bir korku filmi olabiliyor. Tabii stil diyorum da, hayatın olumsuz yönlerinden, sürpriz harcamalarından vs. bahsetmiyorum. Amacım zaten bildiğimiz gerçeklerle daha da tadını kaçırmak değil. Bu yüzden tüm harcamalarımızı keyfiymiş gibi düşünelim şimdilik.
Neyse, işte bu yüzden, hem TikTok tarafında hem de burada bir “Bir Alışverişkoliğin İtirafları” serisine başlamaya karar verdim. Amacımız kendimizi cezalandırmak değil; aksine, bu kaosun içinden stilimizi ve ruh sağlığımızı koruyarak, biraz da eğlenerek çıkmak.
İlk video dizisinde kısaca bahsetmiştim ama burada işin daha derinine, en pratik ve hafif “hileli” yöntemlerine iniyoruz. Hazırsan, o kaçtığımız gerçeklerle yüzleşme ritüelimizi başlatıyoruz.
1. O Malum Excel Dosyası (Ve “Euro/Dolar” Hilesi)
İlk kural: Görmezden geldiğin borç, yok olmaz. İlk yapman gereken şey, kahveni almak ve tüm kredi kartı ekstrelerini, taksitlerini ve sadakat puanlarını tek bir Excel ya da Google Sheets tablosuna dökmek. Evet, ilk 5 dakika hafif bir soğuk ter dökme garantili. Ama dur, mental sağlığımızı korumak için ilk trick’imi veriyorum:
-
Döviz İllüzyonu: Borç toplamını Türk Lirası olarak görmek gözünü korkutuyorsa, hemen yanına bir sütun aç ve güncel kurdan Euro veya Dolar’a çevir! 150.000 TL gözüne devasa bir dağ gibi görünürken, “Aaa aslında sadece 3.500 Euro’cukmuş!” demek beynine garip bir hafiflik veriyor. Psikolojik olarak kendimizi hemen panik moduna sokmuyoruz; çünkü panikleyen alışverişkolik ne yapar? Gidip kendine teselli hediyesi alır. Biz o tuzağa düşmüyoruz!
2. “Wishlist” / Sepet Soğutma Yöntemi
Bir parçaya aşık oldun, kalbin küt küt atıyor, değil mi? “Bu ceket tam benlik, giymezsem ölürüm” hissi.
-
24 Saat kuralını 72 güne çıkarma: Sepete attığın o ikonik parçayı hemen alma. Onu Pinterest panona pinle veya Canva’da falan bi’ wishlist sayfası açıp oraya ekran görüntüsünü at.
-
Görsel doyuma ulaşma: İnternet alışverişinde bizi dürtükleyen şey genelde görselin yarattığı dopamin. O parçayı panona koyup birkaç gün boyunca kombin hayalleri kurduğunda, beynin satın almış kadar doyuma ulaşıyor. 3 gün sonra baktığında “Ya aslında dolabımda buna benzer bir şey vardı” deme olasılığın %60!
- Bu arada görsel doyuma ulaştıracak bir Polyvore alternatifi paylaşacağım ilerleyen günlerde…
3. Excel’ini Kategorize Et: “Yatırım” vs. “Anlık Dopamin” vs. “Aylık Üyelikler”
Excel dosyanı doldururken harcamalarını kategorilere ayır. Düzenli ödemen gereken krediler/kredi kartı borçları, aylık dijital üyeliklerin, faturalar ve keyfi harcamalar ve ve ve… alışverişler.
Akli dengemizi korumak için kendimizi şımartmak gerekiyor farkındayım ama anlık dopamin ihtiyacında bu Excel listesini açıp bakmak, biraz soluklanıp mantıklı kararlar vermene neden olabilir. Bana güven.
4. Bakiye Yerine “Kullanılabilir Parça” Odaklı Olmak
Kendine bir “Garanti Kombin” listesi çıkar. Alışveriş krizin geldiğinde hemen gardırobunun önüne geç ve henüz etiketi üzerinde olan ya da sadece 1 kere giyip unuttuğun parçalarla 3 yeni kombin yap. Yeni bir şey satın almak yerine mevcut parçalarını yeniden keşfetmek, o “yeni” hissini bedavaya getirmenin en şık yolu. Kombinleyemedin mi? Bana yaz! Parça parça tüm dolabını bana yaz. Ben sana yepyeni bir dolu kombin çıkarırım.
Şimdi Sıra Sende!
Excel tablonu hazırladın mı? Toplam rakamı Euro’ya çevirince durum nasıl görünüyor? Burada ya da Tiktok yorumlarda ya da DM’de benimle paylaşmayı unutma, bu yolda birlikte yürüyoruz!
Bir sonraki bölüme kadar ekonomi üzerine konuştuğumuz yeni Görkemli kaybedenler bölümümüzü dinlemeyi unutma!
Serinin bir sonraki bölümünde “Yeni Bütçe Yaratma” taktiklerini konuşacağız. Takipte kal!
